Kirsty Williams AC, Y Gweinidog Addysg

Cyhoeddwyd gyntaf:
7 Chwefror 2019
Diweddarwyd diwethaf:

Rhannu’r dudalen hon

Cafodd y Rhaglen Addysg ac Ysgolion ar gyfer yr 21ain Ganrif ei datblygu mewn partneriaeth rhwng Cymdeithas Llywodraeth Leol Cymru, Colegau Cymru ar Cyfarwyddwyr Esgobaethol.  Fel rhan or cylch buddsoddi cyntaf, syn dod i ben ym mis Mawrth 2019, bydd mwy nag £1.4 biliwn wedi cael ei fuddsoddi yn cefnogir gwaith o ailadeiladu ac adnewyddu mwy na 160 o ysgolion a cholegau ledled Cymru.  Bydd ail gylch buddsoddir Rhaglen yn dechrau ym mis Ebrill eleni a bydd yn chwarae rhan bwysig yn codi safonau addysg ar draws Cymru, yn unol ân cenhadaeth genedlaethol.

Fel gyda'r cylch cyntaf o fuddsoddiad, bydd yr ail gyfran yn cael ei hariannu ar y cyd rhwng Llywodraeth Cymru, Awdurdodau Lleol ac eraill.  Bydd y rhan fwyaf o'r Rhaglen yn cael ei hariannu drwy gyllidebau cyfalaf, gyda buddsoddiad ychwanegol sylweddol yn cael ei ariannu drwyr Model Buddsoddi Cydfuddiannol (MBC). 

Ffordd arloesol o fuddsoddi mewn seilwaith cyhoeddus yw'r Model Buddsoddi Cydfuddiannol (MBC).   Cafodd MBC ei ddatblygu gan Lywodraeth Cymru i ariannu prosiectau cyfalaf mawr oherwydd prinder arian cyfalaf.  Maen cadw elfennau gorau model yr Alban nad ywn dosbarthu elw, ond yn sicrhau hefyd fod y buddsoddiad yn cael ei briodoli ir sector preifat ai fod felly yn ychwanegol at fuddsoddi syn cael ei ariannu o gyllidebau cyfalaf.

Gall partneriaethau da gydar sector preifat, yn cael eu cynllunio au rheolin dda i ddarparu seilwaith cyhoeddus, gynnig gwerth da am arian.  Mewn buddsoddiad cyfalaf traddodiadol maer sector preifat yn dylunio ac adeiladu seilwaith cyhoeddus.  Mewn cynlluniau MBC bydd y sector preifat yn dylunio, adeiladu, ariannu a chynnal a chadw seilwaith cyhoeddus.  Bydd y gofyniad i ariannu cynlluniau MBC yn golygu bod Llywodraeth Cymrun darparu asedaun llawer cynt nag a fyddain digwydd fel arall, a bydd y gofyniad i gynnal a chadw'r asedau hyn yn sicrhau eu bod yn dal mewn cyflwr priodol iw defnyddio ar ddiwedd cyfnod y contract ac na fydd angen darparu asedau yn eu lle yn gynt na'r disgwl.

Y lefel wreiddiol o gymorth grant i gynlluniau cyfalaf oedd 50%.  Fodd bynnag, ym mis Tachwedd y llynedd, ar ôl gwrando ar bryderon ein partneriaid cyflenwi am y pwysau ar eu cyllidebau, cyhoeddais y byddai cyfradd ymyrraeth grant Llywodraeth Cymru i gynlluniau cyfalaf yn codi o 50% i 65% ou cost.  Cyhoeddais hefyd gynnydd i 75% ar gyfer cynlluniau syn effeithio ar y disgyblion mwyaf agored i niwed mewn cyfleusterau ir rhai sydd ag anghenion dysgu ychwanegol ar rhai mewn unedau cyfeirio disgyblion. 

Ers y newid hwn ir gyfradd ymyrraeth rwyf wedi gwrando ar bryderon partneriaid cyflenwi ynglŷn â gwerth cymharol MBC a chynlluniau a ariennir gan gyfalaf ac rwyn awgrymu cynyddur gyfradd ymyrraeth MBC i 81% fel ei bod yn debyg ir gyfradd ymyrraeth ar gyfer cyfalaf. Bydd hyn yn golygu bod y rhaglen MBC yn fwy fforddiadwy i'r Awdurdodau Lleol ar Sefydliadau Addysg Bellach sydd am gymryd rhan ynddi.

Credaf y bydd y newid hwn yn nhrefn ariannu Llywodraeth Cymru yn darparu cymorth ychwanegol gwerthfawr in partneriaid cyflawni yn y cyfnod hwn o lymder ariannol.  Bydd yn help hefyd inni gyrraedd ein nod o greu amgylcheddau dysgu cynaliadwy ar draws Cymru sydd hefyd yn darparu ar gyfer anghenion ehangach ein cymunedau.